[Kannada] ಧ್ಯಾನವು ಹೆಚ್ಚು ಶಾಂತವಾದ ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡಬಹುದು

[Quick links]

 

 

 

Sam Harris ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಗುರು Poonjaji ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದಾಗ ಸಂಭವಿಸಿದ ಒಂದು ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ ಅನುಭವವನ್ನು ಒಂದು ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಹೇಳುವಂತೆ, ಆ ಅನುಭವವು ಅವರು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಅನೇಕ ಧ್ಯಾನ ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಅನುಭವಗಳಿಗಿಂತ ತುಂಬಾ ಆಳವಾಗಿತ್ತು.

Sam Harris ಅವರು ಒಬ್ಬ ಅಮೇರಿಕನ್ ನ್ಯೂರೋಸೈಂಟಿಸ್ಟ್ ಆಗಿದ್ದು, ನಂತರ ಧ್ಯಾನ ಶಿಕ್ಷಕರಾದವರು. ಅವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತುಂಬಾ ತಾರ್ಕಿಕ ಮನಸ್ಸಿನವರು. ಧ್ಯಾನವು MDMA ಎಂಬ ಮಾದಕ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಅನುಭವಗಳಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅವರ ಮುಖ್ಯ ಆಸಕ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು.

Poonjaji ಅವರ ಬೋಧನೆಗಳು Sam ಅವರನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭಾವಿತಗೊಳಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಒಂದು ವಿಷಯ ಅವರಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಉಂಟುಮಾಡಿತು. ಕೇವಲ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ಮಟ್ಟಿಗಿನ Poonjaji ಅವರ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ, ಅವರನ್ನು ಅಷ್ಟು ಆಳವಾದ ಅನುಭವಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದಿತು?

Poonjaji ಅವರು ಮಿತಭಾಷಿಯೆಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು—ಅವರು ಬಹುತೇಕ ಏನನ್ನೂ ಬೋಧಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸುವವರಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರು. ಹಾಗಿದ್ದರೆ, ಯಾವುದೇ ಶಾರೀರಿಕ ಅಥವಾ ವಾಚಿಕ ವಿಧಾನಗಳಿಲ್ಲದೆ ಅಷ್ಟು ಆಳವಾದ ಅನುಭವವು ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು?

ಇದೇ ವಿಷಯ Sam ಅವರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ತಾರ್ಕಿಕ ಮನಸ್ಸಿನ ಬಳಿ ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಇರಲಿಲ್ಲ.

ಮನಸ್ಸು ಯಾವುದೇ ನೇರ ಮಾಧ್ಯಮವಿಲ್ಲದೆ ಸಂವಹನ ಮಾಡಬಲ್ಲುದೇ? ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಸಂವಹನವು ಆಷ್ಟು ಆಳವಾದ, ಪರಿವರ್ತನಾತ್ಮಕವಾದ, ಹಾಗೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅನುಭವವಾಗುವಂತಿರಬಹುದೇ?

ಸಂಪೂರ್ಣ ನ್ಯೂರೋಸೈನ್ಸ್ ಜ್ಞಾನದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ Sam ಅವರಿಗಿದು ಪರಿಹರಿಸಲಾಗದ ಒಂದು ರಹಸ್ಯವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯಿತು.

ಆದರೆ ಹೌದು, ಕೆಲವು ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅಂತಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಅದು ಮಾತಿಲ್ಲದೆ ಸಂವಹನ ಮಾಡಬಲ್ಲುದು—ಮನುಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಜೀವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೂಡ.

ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರ ಹೋದಾಗ, ನಾಯಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿಷಕಾರಿ ಹಾವುಗಳೂ ಕೂಡ,ಸಂಪೂರ್ಣ ಶಾಂತವಾಗುವುದನ್ನು ನಾನು ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ.

ಇದು ಸತ್ಯವಾಗಿದ್ದರೆ, ಕೇವಲ ಮನಸ್ಸಿನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಒಬ್ಬ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೇ? ಹೌದಾದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಯುದ್ಧಗಳು ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

1970 ಮತ್ತು 80ರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಾರತೀಯ ಗುರು Mahesh Yogi ಅವರು ಇದೇ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದರು. ಅವರು ಧ್ಯಾನಿಗಳ ಒಂದು ಗುಂಪನ್ನು ಯುದ್ಧಭೂಮಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿ ಭೀಕರ ಯುದ್ಧಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಈ ಧ್ಯಾನಿಗಳು ಮೌನವಾಗಿ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ—ಅಷ್ಟೇ, ಮತ್ತು ಶತ್ರು ತನ್ನ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತಾನೆ!

ಅದು ನಿಜವಾಗಿದ್ದರೆ ಎಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿತ್ತು! ಅದು ಅನೇಕ ಜೀವಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ದುಃಖವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು.

ಆದರೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಹೀಗೆ ನಡೆಯಬಲ್ಲುದೆ? ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿತಿ ಎಂತೇ ಇರಲಿ, ಅದು ಇನ್ನೊಂದು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸಿ, ಅದರ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಬಿಡುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದೇ?

Maharshi ಮತ್ತು ಅವರ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಇದು ಸಾಧ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಲು 'ದೃಢವಾದ' ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಈ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಲವು ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಬಂಧಗಳನ್ನೂ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ಆದರೆ, ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಇದನ್ನು ಕೇವಲ ಪ್ರಚಾರವೆಂದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದರು.

ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ, ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅಂತಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇರಬಹುದು ಎಂದು ನಾನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆದರೆ ಅದು ಯಾವಾಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆಯೇ?

ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ—ಇಲ್ಲ.

ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಯುತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, Buddha ನಿಗೆ Ajathashatru ಎಂಬ ಕ್ರೂರನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಅನುಯಾಯಿಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಕಲಹಗಳನ್ನು ಅವರು ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.

ಅಷ್ಟು ದಯಾಳು ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯುಳ್ಳ Jesus Christ ಅವರನ್ನು ಕೂಡ ಹಿಂಸಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಗೆ ಹಾಕಲಾಯಿತು. ಅವರನ್ನು ಹಿಂಸಿಸಿದವರ ಮೇಲೆ ಅವರ ಮನಶ್ಶಕ್ತಿ ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಲಿಲ್ಲ.

ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ Krishna ಕೂಡ Mahabharata ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಭೀಕರ ರಕ್ತಪಾತವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.

ನನ್ನ ಒಬ್ಬ ಸ್ನೇಹಿತನು ಹಾಸ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳಿದಂತೆ—ರೇಡಿಯೋ ಆನ್ ಆಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಸರಿಯಾದ ತರಂಗಕ್ಕೆ ಟ್ಯೂನ್ ಆಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಶಕ್ತಿಯುತ ರೇಡಿಯೋ ಸ್ಟೇಷನ್ ಇದ್ದರೂ ಎನೂ ಪ್ರಯೋಜನವಿಲ್ಲ. ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ಎದುರಾಳಿಯು ಸಿದ್ಧರಾಗಿರಬೇಕು.

ಹೀಗಾಗಿ, ಕೇವಲ ಮನಸ್ಸಿನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಕೇವಲ ಕಲ್ಪನೆ.

ಅದು ಕುತೂಹಲವುಳ್ಳ Sam ಅಂತಹವರನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಮುಚ್ಚಿದ ಮನಸ್ಸು ಹೊಂದಿರುವ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿಯನ್ನು ಅಲ್ಲ.

ಆದ್ದರಿಂದ, ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಯುದ್ಧವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಧ್ಯಾನವನ್ನು ನಾನು ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಒಂದು ಸಾಧನವಾಗಬಹುದು.

ಧ್ಯಾನವು ಅಶಾಂತ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸು, ವಿಭಾಜಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ ತಾರ್ಕಿಕತೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ, ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಯುದ್ಧಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವ ಒಂದು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕಾ ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಾನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ—ಇದು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಾಗಿದೆ, ಬೆಂಕಿ ಆರಿಸುವ ನಂತರದ ವ್ಯರ್ಥ ಪ್ರಯತ್ನವಲ್ಲ.

ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಕಲಿಸಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಂಘರ್ಷರಹಿತ ಜಗತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗದೇ ಇರಬಹುದು, ಅಥವಾ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಗದೇ ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ಇದು ಆಕ್ರಮಣಶೀಲ ವರ್ತನೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ ಅವರಿಗೆ ಯಾವ ಧ್ಯಾನ ವಿಧಾನವನ್ನು ಕಲಿಸಬೇಕು?

ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಗುರುಗಳಿದ್ದಾರೆ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ತಮ್ಮದೇ ಧ್ಯಾನ ವಿಧಾನವಿದೆ.

• ಕೆಲವರು ವೇಗವಾದ ಉಸಿರಾಟವನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
• ಕೆಲವರು ಉಸಿರನ್ನು ಶಾಂತವಾಗಿ ಗಮನಿಸಲು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
• ಕೆಲವರು ಮೂಗಿನ ತುದಿ ಅಥವಾ ಭ್ರೂಮಧ್ಯವನ್ನು ನೋಡುವಂತೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
• ಕೆಲವರು ಬೆನ್ನುಹುರಿಯ ಮೂಲಕ ಮೇಲಿನಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಚಲಿಸುವ 'ಶಕ್ತಿ'ಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಗಮನ ಕೊಡಲು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
• ಕೆಲವರು ಒಂದು ಅಕ್ಷರದ ಧ್ವನಿಯಮೇಲೆ ಗಮನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಲು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
• ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಲು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಎಷ್ಟು ಗುರುಗಳೋ, ಅಷ್ಟು ವಿಧಾನಗಳು.

ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಉತ್ತಮ?

ಇದು ತಿನ್ನುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿಧಾನ ಯಾವುದು ಎಂದು ಕೇಳಿದಂತೆಯೇ.
ಒಬ್ಬ ಜಪಾನಿ ಅಥವಾ ಚೀನೀಯ ಚಾಪ್ಸ್ಟಿಕ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾನೆ. ಒಬ್ಬ ಯೂರೋಪಿಯನ್ ಚಾಕು ಮತ್ತು ಫೋರ್ಕ್ ಬಳಸುತ್ತಾನೆ. ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನು ಬರಿ ಕೈಯಿಂದ ತಿನ್ನುವುದನ್ನು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾನೆ.

• ಯಾವುದೇ ವಿಧಾನವೂ ಶ್ರೇಷ್ಠವಲ್ಲ, ಯಾವುದೂ ಹೀನವಲ್ಲ.
• ಹೊಟ್ಟೆ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವುದು ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಯಾವ ವಿಧಾನವಾದರೂ ಸರಿಯೇ.
• ನಿಮ್ಮ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾದದ್ದೇ ನಿಮಗೆ ಸರಿಯಾದದ್ದು.
• ಯಾರಾದರೂ ನಿಮಗೆ ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿ ನಿಂತು ತಿನ್ನಲು ಹೇಳದವರೆಗೆ, ಎಲ್ಲವೂ ಸರಿಯೇ.

ಹಾಗೆಯೇ, ಧ್ಯಾನವು ನಿಮಗೆ ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಿದೆಯಾದರೆ ಅದು ಸಾಕು. ನಿಮ್ಮನ್ನು ಭ್ರಮೆಯ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಯಾವುದೇ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಈ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ನಾನು ಹಿಂದಿನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ವಿಶ್ವೀಕೃತ ಮನಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆಯೇ? ಅಥವಾ ಇತರರನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿಸಬಲ್ಲ ಮನಸ್ಸಿಗೆ?

ಅದು ಬೇರೆ ವಿಷಯ. ಅದನ್ನು ನಾನು ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಮಾತನಾಡಬಹುದು.

ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ಧ್ಯಾನ ಅಭ್ಯಾಸವೂ ಸಂಘರ್ಷದ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ—ಇದೇ ನಮ್ಮ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯ.

ಆದ್ದರಿಂದ ನಾವು ನೆನಪಿಡೋಣ—

• ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದು,
• ಧರ್ಮಗಳ ಸರಿಯಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವುದು,
• ಅತಿಯಾದ ಆಸೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು,
• ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತ ಧ್ಯಾನ ಅಭ್ಯಾಸ.

ಇವು ತಕ್ಷಣದ ಪರಿಹಾರಗಳಲ್ಲ.
ಇವು ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಒಳಗೆ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ ಇವು ವಿಭಿನ್ನ ರೀತಿಯ ಮನಸ್ಸನ್ನು ರೂಪಿಸಬಹುದು—
ಸ್ಥಿರವಾದ, ಆಲೋಚಿಸುವ ಮತ್ತು ಅಜಾಗರೂಕವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸದ ಮನಸ್ಸು.
ಹಾಗೆಯೇ, ಇಂತಹ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾದರೆ, ಅವು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಜಗತ್ತೂ ವಿಭಿನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕನಿಷ್ಠಪಕ್ಷ, ನಾವು ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ನೀಡಬಹುದು—
ಅವರ ಉತ್ತಮ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ, ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ತಲಪುವ ಭಾವೀ ಜಗತ್ತಿಗಾಗಿ.

 

© Dr. King, Swami Satyapriya 2026